Δερβενακίων 8, 172 35, Δάφνη, Αττική, Ελλάδα
Babyspace Greece
info@babyspace.gr 210 9287300
2015-10-19 11:15:04 +0300 Πραγματικό Σαπούνι σημαίνει…… «Πράσινη» ιστορία

«Πράσινη» ιστορία

 «Πράσινη» ιστορία 470 900
Πραγματικό Σαπούνι σημαίνει……

Οι γνώσεις που έχουμε για την ατομική υγιεινή φθάνουν στα προϊστορικά χρόνια, τότε που το νερό  από μόνο του κάλυπτε αυτή την ανάγκη.
Στην Βαβυλώνα το 2800 π.Χ. έφτιαχναν ένα υλικό από λίπη και στάχτες το οποίο το χρησιμοποιούσαν για το καλλωπισμό και την στίλβωση των μαλλιών.
Στην αρχαία Αίγυπτο του 1500 π.Χ έχουμε αναφορές για ένα υλικό που φτιαχνόταν από ζωικά-φυτικά λάδια και αλκαλικά άλατα για την θεραπεία δερματικών νοσημάτων.
Οι Ισραηλίτες στα χρόνια του Μωησή έφτιαχναν ένα υλικό σαν το σαπούνι για τον καλλωπισμό των  μαλλιών.
Στους αρχαίους Έλληνες δεν ήταν γνωστό το σαπούνι κάτω από την σημερινή του χρήση. Το ελαιόλαδο που άλειφαν τα σώματα τους στις παλέστρες  ανακατεμένο με  άμμο, λειτουργούσε σαν μέσο καθαρισμού-περιποίησης του δέρματος που με την βοήθεια νερού και ξέστρων το απομάκρυναν.
Το βουνό Sapo στην αρχαία Ρώμη έδωσε το όνομα του στο σαπούνι αφού εκεί  γίνονταν οι θυσίες των ζώων στους θεούς και το λίπος των μοσχαριών που έρεε κάτω από τους βωμούς ανακατεμένο με τις στάχτες έδινε ένα υλικό, με το οποίο οι γυναίκες έπλεναν τα ρούχα τους στον ποταμό Τίβερη.
Οι Γερμανοί και οι Γαλάτες φρόντιζαν τα μαλλιά τους με σαπούνι τόσο για τον καθαρισμό όσο και για θεραπευτικούς λόγους. Μέχρι και μετά τον μεσαίωνα ακολουθούσαν την συνήθεια αυτή έως ότου η ατομική καθαριότητα γίνεται  ανάγκη σε όλο τον κόσμο.
Το σαπούνι απετέλεσε αντικείμενο συνταγών και τεχνοτροπιών από περιοχή σε περιοχή και από γενεά σε γενεά μέχρι να φθάσει να αποτελεί ιδιαίτερο κλάδο στην Χημεία.
Μεγάλη ώθηση στην εξέλιξη της παραγωγής του, έδωσε η ανακάλυψη του Βέλγου E. Solvay το 1800 μ.Χ.  με την παραγωγή της καυστικής σόδας από χλωριούχο νάτριο.
Σαπούνι είναι από χημικής πλευράς το αποτέλεσμα της διάσπασης των γλυκεριδίων των λιπών και ελαίων με άλκαλι. Η διάσπαση αυτή λέγεται σαπωνοποίηση.  
Σαπούνι πρέπει να ονομάζουμε κάθε προϊόν που παράγεται σύμφωνα με την πιο πάνω αντίδραση και όχι οτιδήποτε υλικό δίνει χαρακτηριστικά σαπουνιού δηλαδή απορρύπανση , αφρό κτλ.
Τα υπόλοιπα, με χαρακτηριστικά σαπουνιού είναι «σαπωνώδη» και δεν έχουν καμία σχέση με το αυτό που πραγματευόμαστε, π.χ. υγρά πλυσίματος πιάτων, σαμπουάν κλπ.
Δύναται το πραγματικό σαπούνι να αναμιχθεί με διάφορες συνεργικές ύλες που θα του δώσουν ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και ιδιότητες αλλά και αυτό ως ένα βαθμό. Δεν μπορούμε να ονομάσουμε πραγματικό σαπούνι, συνθετικά απορρυπαντικά που για εμπορικούς λόγους περιέχουν ίχνη σαπουνιού. Ούτε για παράδειγμα μπορούμε να ονομάσουμε πραγματικό σαπούνι, σύνθετες απολυμαντικές συνθέσεις, για την απολύμανση των χεριών των χειρούργων.
Από το 1916 με την εξέλιξη των συνθετικών απορρυπαντικών το πραγματικό σαπούνι κατατάχθηκε ανάμεσα στις απορρυπαντικές ύλες ,από χημικής πλευράς ,σαν ανιονική επιφανειακώς ενεργή ουσία. Επιβεβαιώθηκε ότι το πραγματικό σαπούνι λειτουργεί εξίσου στον καλλωπισμό και στην καθαριότητα.

Στην Ελλάδα η σαπωνοποιία του  πραγματικού σαπουνιού αναπτύχθηκε ιδιαίτερα μετά την επανάσταση. Βασίστηκε στη σαπωνοποίηση των ελαιόλαδων που δεν ήταν βρώσιμα, λόγω υψηλής οξύτητας. Τα πυρηνέλαια που αργότερα  προέκυψαν  έδωσαν άλλη ώθηση στον κλάδο.
Η Πελοπόννησος, η Μυτιλήνη, όλα μας τα νησιά και ιδιαίτερα η Κρήτη ανέπτυξαν το βασικό αυτό βιομηχανικό προϊόν, κάνοντας ακόμη και εξαγωγές κατά το παράδειγμα της Μασσαλίας.
Υπήρχαν μυστικά στην τεχνοτροπία, στις συνταγές και τεχνίτες που έδιναν την γνώση τους από πατέρα σε γιό.
Στο Ρέθυμνο της Κρήτης,  μετά την ανταλλαγή των πληθυσμών, ξεκίνησε την δεκαετία του ’40 σε ένα παλιό σαπουναριό, να φτιάχνεται  λευκό σαπούνι από τα ελαιόλαδα της περιοχής που έμεναν αδιάθετα λόγω υψηλής οξύτητας.
Η επαρχία Αρκαδίου, ονομαστή για τα ελαιόδεντρα της και την ελαιοπαραγωγή της , χάρισε το όνομά της στο σαπούνι Αρκάδι. Ο πατέρας μου ξεκίνησε την παραγωγή με άσπρες μεγάλες πλάκες –νταμπακάς- καθώς και ξέσματα –νιφάδες- , πρωτοτυπώντας απέναντι στην μέχρι τότε παραγωγή του πράσινου σαπουνιού της υπόλοιπης Ελλάδας.
Οι μνήμες είναι πολλές. Το παλαιό σαπουναριό διατηρείται ακόμα στο παλαιό λιμάνι του Ρέθυμνου λειτουργώντας ως καφετέρια. Μα αν θα καθίσεις εκεί σήμερα δεν θα ακούσεις τα ρυθμικά χτυπήματα με το ξύλινο σφυρί – ματσόλα- που σφράγιζαν το σαπούνι Αρκάδι , ούτε θα δεις τους λευκοντυμένους μάστορες και βοηθούς – μεσημεράδες – να τρέχουν στρώνοντας το σαπούνι στο –νταμπακά-. Αλλά μπορείς να φανταστείς την εικόνα του σιδερένιου καϊκιού «ΑΦΟΒΟΥ»  φορτωμένου με σαπούνια Αρκάδι,  έτοιμο να σαλπάρει από το Ενετικό λιμάνι για τον Πειραιά.
Η παραγωγή του πράσινου σαπουνιού στην Κρήτη ήρθε αργότερα όταν τα πυρηνέλαια άρχισαν να παράγονται και εκεί. Έτσι παράλληλα με το άσπρο σαπούνι Αρκάδι άνθισε και η παραγωγή του πράσινου σαπουνιού Αρκάδι σε πλάκες και νιφάδες. Λόγω της ιδιαιτερότητας του, να είναι μαλακότερο, από το άσπρο επικράτησε τόσο στην ατομική υγιεινή όσο και σε γενικότερες χρήσεις στο νοικοκυριό.
Σήμερα τα υλικά δεν άλλαξαν ούτε και ο τρόπος.
Είναι  μυστικό δοσμένο από πατέρα σε γιό και από γιό σε εγγονό.
Ενάντια στην πληθώρα των συνθετικών προϊόντων, τα σαπούνια Αρκάδι αντιστέκονται στις συνθετικές προσμίξεις και υπηρετούν τη φυσική καθαριότητα..
Στα σαπούνια Αρκάδι ανήκει χαρισματικά ο τίτλος της παράδοσης.   

Σχόλια

Neutral avatar

Σχετικά άρθρα


Οι υποστηρικτές μας