Δερβενακίων 8, 172 35, Δάφνη, Αττική, Ελλάδα
Babyspace Greece
info@babyspace.gr 210 9287300
2016-03-11 10:53:08 +0200 Οι αλλαγές στο σώμα ενός βρέφους από την πρώτη ημέρα μέχρι και το 12ο μήνα της ζωής του. Βρέφος και αλλαγές

Βρέφος και αλλαγές

Βρέφος και αλλαγές 470 900
Άρθρο από Ζιώγου Τζώρτζια
Οι αλλαγές στο σώμα ενός βρέφους από την πρώτη ημέρα μέχρι και το 12ο μήνα της ζωής του.

Από την πρώτη ημέρα που έρχεται ένα νεογνό στη ζωή και έρχεται σε επαφή με το περιβάλλον χωρίς την προστασία στην κοιλίτσα της μανούλας καλείται να ανταποκριθεί στις αλλαγές που το περιβάλλουν. Έτσι έχει σωματικές αλλαγές το βάρος, το ύψος, έχει ψυχοκοινωνικές αλλαγές δέχεται ήχους αλληλεπίδραση με άλλους ανθρώπους, οσμές, γεύση τροφίμων ή και αντικειμένων, μιας και  τα μωρά ανακαλύπτουν τον κόσμο με όλες τις αισθήσεις.

Ποιες είναι όμως αυτές οι αλλαγές και τι θρεπτικά συστατικά έχουν ανάγκη τα βρέφη;

Το βάρος που γεννιέται ένα μωρό εξαρτάται από τους εξής παράγοντες: βάρος της μητέρας πριν την εγκυμοσύνη, αύξηση βάρους της μητέρας κατά την εγκυμοσύνη, διατροφικές συνήθειες και προβλήματα υγείας της μητέρας κατά την εγκυμοσύνη. Ενώ το βάρος μετά τη γέννηση εξαρτάται από: τα γονίδια του, το περιβάλλον (συνθήκες υγιεινής, λοιμώξεις κλπ) και τη διατροφή. Όταν λέμε διατροφή εννοούμε είτε το θηλασμό είτε τη διατροφή με γάλα φόρμουλα.

Αμέσως μετά τον τοκετό παρατηρείται μια μικρή μείωση βάρους του νεογνού της τάξης 6-10%, έπειτα το βάρος αυξάνεται και μέχρι τη 10η ημέρα όπου έχει φτάσει πάλι στο βάρος που γεννήθηκε. Για τους 4 πρώτους μήνες αναμένεται ότι το βάρος θα αυξάνεται κατά 20-25 γραμμάρια ανά ημέρα και από τον 4ο έως τον 12ο μήνα κατά 15 γραμμάρια. Έτσι περιμένουμε διπλασιασμό βάρους μέχρι τον 4ο με 5ο μήνα και τριπλασιασμό με την συμπλήρωση του 12ου μήνα. Σε ότι αφορά το ύψος- μήκος περιμένουμε μια αύξηση της τάξης του 50% στο πρώτο έτος φυσικά πάντα όταν όλα κυλούν ομαλά. Η αξιολόγηση της φυσιολογικής ανάπτυξης γίνεται με τη χρήση των καμπυλών ανάπτυξης βάρους, μήκους και περιμέτρου κεφαλής. Σε αυτές τις καμπύλες που συνήθως χρησιμοποιούν οι παιδίατροι και οι διαιτολόγοι ελέγχουμε αν η ανάπτυξη του παιδιού μας είναι σε φυσιολογικό πλαίσιο δεδομένου του μέσου όρου ενός υγιούς βρεφικού πληθυσμού. Να σημειώσουμε εδώ πώς το κάθε νεογνό – βρέφος είναι μοναδικό και για το λόγο αυτό έχει τον προσωπικό ρυθμό ανάπτυξης του. Επομένως οι ρυθμοί ανάπτυξης διαφοροποιούνται και δεν θα πρέπει να ανησυχήσουμε αν δεν δούμε αυτούς τους αριθμούς. Σε τέτοια περίπτωση απευθυνόμαστε σε αναπτυξιολόγο.

Οι αλλαγές που σημειώνονται στη σύσταση σώματος του βρέφους είναι οι εξής: μείωση του νερού από 70 % σε 60% λόγω μείωσης εξωκυττάριων υγρών , η άλιπη μάζα σώματος αυξάνεται σε περιεκτικότητα και φτάνει το 17%, ενώ έχουμε και αύξηση του λιπώδους ιστού η οποία συγκριτικά είναι μεγαλύτερη από την αύξηση του μυϊκού ιστού. Οι σωματικές αλλαγές συνοδεύονται και από κινησιολογικές αλλαγές οι οποίες επηρεάζουν τη διατροφή έτσι καθώς αναπτύσσεται το βρέφος ψυχοσωματικά έχουμε και την ένταξη στερεών τροφών η οποία πρέπει να γίνεται από τη στιγμή που το βρέφος μπορεί να στηρίξει το σώμα του σε καθιστή θέση και η διαδικασία της κατάποσης μπορεί να πραγματοποιηθεί κανονικά.

Ο ρυθμός ανάπτυξης ενός βρέφους, η σωματική δραστηριότητα, το βάρος και το μήκος του καθορίζουν τις ενεργειακές ανάγκες του. Από τη συνολική προσλαμβανόμενη ενέργεια το 50% χρησιμοποιείται για τη διατήρηση του βασικού μεταβολισμού, και το υπόλοιπο για την ανάπτυξη και τη φυσική δραστηριότητα. Έτσι σύμφωνα με τον Π.Ο.Υ. (Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας) οι ενεργειακές ανάγκες διαμορφώνονται ως εξής: 

  • 1-6 μήνας à 108 θερμίδες ανά κιλό σωματικού βάρους
  • 7-12 μήνας à 98 θερμίδες ανά κιλό σωματικού βάρους

Σε ότι αφορά το νερό τα βρέφη έχουν μεγαλύτερες ανάγκες σε νερό οι οποίες καλύπτονται από το μητρικό γάλα ή το γάλα φόρμουλα όταν παρασκευάζεται σύμφωνα με τις οδηγίες. Επιπλέον με την εισαγωγή στερεών τροφών τα βρέφη έχουν ανάγκη για νερό, χρειάζεται σε κάθε περίπτωση μια προσοχή γιατί όταν λέμε νερό δεν εννοούμε χυμούς ή άλλα ροφήματα εννοούμε νερό, και φυσικά έχουμε πάντα το νου μας όταν υπάρχει διάρροια η εμπύρετη κατάσταση γιατί αυτές οι καταστάσεις διαφοροποιούν τις ανάγκες σε νερό.

Σε ότι αφορά τις πρωτεΐνες, τους υδατάνθρακες και τα λιπαρά μπορούμε να έχουμε μια εικόνα για τις ανάγκες σύμφωνα με τα παρακάτω:

Πρωτεΐνες:  η πρόσληψη τους είναι σημαντική καθώς καλύπτουν μεγάλο αριθμό αναγκών λόγω του αυξημένου ρυθμού ανάπτυξης. Μειωμένη πρόσληψή μπορεί να οδηγήσει σε υποθρεψία. Έτσι οι ανάγκες διαμορφώνονται ως εξής:

  • 1-6 μήνας à 2,2 γραμμάρια ανά κιλό σωματικού βάρους (επαρκεί το μητρικό γάλα)
  • 7-12 μήνας à 1,6 γραμμάρια ανά κιλό σωματικού βάρους (η δίαιτα του βρέφους εμπλουτίζεται με πρωτεΐνες υψηλής βιολογικής αξίας)

Υδατάνθρακες: κύρια πηγή ενέργειας καλύπτουν το 30-60% των ενεργειακών απαιτήσεων. Το μητρικό γάλα προσδίδει το 39% της ενέργειας από υδατάνθρακες ενώ τα υποκατάστατα το 42%

Λιπίδια: τα λιπίδια και κυρίως τα ακόρεστα λιπαρά οξέα είναι πολύ σημαντικά για την ανάπτυξη κυτταρικών δομών του βρέφους (κυτταρικές μεμβράνες, εγκεφαλικά κύτταρα κλπ). Για το λόγο αυτό οι ανάγκες διαμορφώνονται σε 3,8-6 γραμμάρια λίπους/ 100 θερμίδες , δηλαδή το 30-54% της προσλαμβανόμενης ενέργειας προέρχεται από ωφέλιμα λιπαρά ω3 μακράς αλύσου και φροντίζουμε το 1,2% της ενέργειας να είναι από λινελαϊκό οξύ.

Σε ότι αφορά μικροθρεπτικά συστατικά (βιταμίνες, άλατα, ιχνοστοιχεία) σαφώς και υπάρχουν ενδείξεις τις οποίες θα αναφέρουμε σε επόμενο άρθρο.

Όλα αυτά όμως σε καμία περίπτωση δεν πρέπει να μας αγχώνουν. Μια ισορροπημένη διατροφή πλούσια σε θρεπτικά συστατικά είναι εύκολο να σχεδιαστεί πάντα έχοντας υπόψη να μη μεταφέρουμε τις δικές προτιμήσεις στα παιδιά μας.

Τέλος να αναφέρουμε πώς όπως και στην ενήλικη ζωή έτσι και στην ανάπτυξη ενός βρέφους έχει σημασία το μέγεθος της μερίδας. Σε αντίθεση με όσα πιστεύουμε το μέγεθος του στομάχου ενός βρέφους είναι πολύ μικρό και για αυτό το λόγο όταν εισάγουμε τις πρώτες πολτοποιημένες στερεές τροφές δεν πρέπει να ξεπερνούν το 1κουτάλι της σούπας. Σε όσα προαναφέρουμε λαμβάνουμε πάντα υπόψη το ρυθμό ανάπτυξης του παιδιού και σε καμία περίπτωση δεν στερούμε τροφή από αυτό αν τη ζητάει αλλά ποτέ δεν καταλήγουμε να το «μπουκώνουμε» επειδή νομίζουμε ότι δεν έφαγε αρκετά. Θα κλείσω λέγοντας για άλλη μια φορά πόσο σημαντικός είναι ο θηλασμός κατά τους 6 πρώτους μήνες τουλάχιστον και ότι είναι ο πιο λειτουργικός και εύκολος δρόμος για την υγιή ανάπτυξη του βρέφους.

Σχόλια

Neutral avatar

Σχετικά άρθρα


Οι υποστηρικτές μας