Χαρά Μαραντίδου

Η γιαγιά, πρόσωπο κλειδί στην ελληνική κοινωνία και πρωταγωνίστρια σε ένα πρωτοποριακό βιβλίο.

Η γιαγιά είναι ένα πρόσωπο κλειδί για τις ελληνικές οικογένειες. Σε τι πιστεύετε πως υπερτερεί από τον πιο «ευρωπαϊκό» τρόπο ανατροφής των μικρών παιδιών (σε σταθμούς φύλαξης, από επαγγελματίες παιδαγωγούς) ;

Το σίγουρο είναι ότι η γιαγιά είναι ο δικός μας άνθρωπος, ξέρουμε κάθε πτυχή της και της έχουμε απόλυτη εμπιστοσύνη. Για μια Ελληνίδα μαμά είναι τρομερή ανακούφιση η βοήθειά της, εννοείται βέβαια όταν η σχέση γιαγιάς – μαμάς είναι ισορροπημένη και οριοθετείται ξεκάθαρα. Τα βρέφη έχουν ανάγκη από άνευ όρων αγάπη και τρυφερότητα και είμαι σίγουρη ότι κάτι τέτοιο δεν μπορεί να το δώσει ένας σταθμός φύλαξης όσο καλή δουλειά κι αν κάνει. Σε μεγαλύτερες ηλικίες ο συνδυασμός γιαγιάς και παιδικού σταθμού μας κάνει να αισθανόμαστε ακόμα πιο ασφαλείς κι αυτό δεν έχει να κάνει τόσο με τα πρόσωπα όσο με τη σταδιακή ένταξη του παιδιού σε κοινωνικές ομάδες.
Τελικά νομίζω ότι η ελληνική οικογένεια υπερτερεί στο βαθμό που δεν είναι σκληρά μονοπυρηνική όσο η οικογένεια «ευρωπαικού τύπου». 

Μια «δυτικού τύπου» γιαγιά θα επέλεγε μετά τη συνταξιοδότησή της να ταξιδέψει, να βγει, να περιποιηθεί τον εαυτό της, να διαβάσει και να ασχοληθεί δημιουργικά με τα χόμπι της, βλέποντας τακτικά τα εγγόνια της αλλά χωρίς να αναλαμβάνει την υποχρέωση να τα μεγαλώσει. Πιστεύετε πως η επόμενη γενιά των Ελληνίδων (σημερινών μαμάδων) θα επιλέξει αυτή την εκδοχή της γιαγιάς

Το βιβλίο μιλάει για μια τέτοια γιαγιά, μια γιαγιά που υπάρχει έντονα στην ζωή των εγγονιών της χωρίς να ξεχνάει τη δική της. Οι σύγχρονες γιαγιάδες έχουν τη ζωή τους και δεν αναλαμβάνουν την υποχρέωση να μεγαλώσουν τα παιδιά αλλά η παρουσία τους είναι συμπληρωματική των γονιών ειδικά όταν και οι δύο εργάζονται και ο χρόνος είναι περιορισμένος. Εγώ προσωπικά νιώθω τέτοια χαρά που έχω την βοήθεια των γιαγιάδων και δεν θα ήθελα να στερήσω κάτι τέτοιο από τα παιδιά μου αν αποκτήσω κάποτε εγγόνια.

«Η τέχνη του να είσαι γιαγιά» δίνει  πολλές ωραίες ιδέες στις γιαγιάδες για να αξιοποιήσουν δημιουργικά τον χρόνο με τα εγγόνια τους ακολουθώντας τις παραδόσεις.  Έχουν δείξει ανταπόκριση οι γιαγιάδες;

Η ανταπόκριση που έχουν δείξει οι γιαγιάδες αλλά και οι μαμάδες που έχουν διαβάσει το βιβλίο είναι πολύ θετική και ενθαρρυντική. Αυτό είναι μεγάλη ικανοποίηση γιατί βλέπω ότι τελικά περνάει το μήνυμα ότι ακόμα και τα πιο απλά πράγματα μπορούν να γίνουν πολύ ενδιαφέροντα αν τους βάλουμε λίγη φαντασία. Οι παραδόσεις είναι στοιχεία του κάθε λαού γενικώτερα αλλά και της κάθε οικογένειας και κατά κάποιο τρόπο μας βάζουν σε μία σειρά, μας κάνουν ομάδα. Τα παιδιά έχουν ανάγκη από μικρές «τελετουργίες» , τα γεμίζουν σιγουριά και τα βοηθάνε να κατανοήσουν την έννοια του χρόνου.

Έχετε σκεφτεί να διοργανώσετε «σχολεία γιαγιάδων» με αυτό το περιεχόμενο;

Όχι. Ποτέ δεν σκέφτηκα ότι κάνω μάθημα σε γιαγιάδες φτιάχνοντας αυτό το βιβλίο. Ουσιαστικά κατέγραψα στιγμές που ζούνε τα παιδιά μου, στιγμές που έχω ζήσει εγώ ή στιγμές που θα μου άρεσε να ζήσει ένα πιτσιρίκι και αυτές τις μοιράστηκα μέσω του βιβλίου. Δεν θα μπορούσα να φανταστώ τον εαυτό μου ως δασκάλα γιαγιάδων!
Είναι ωραίο που κάποιες από τις ιδέες γίνονται πραγματικές και σε άλλα σπίτια εκτός από το δικό μου αλλά αυτός ο στόχος δεν θα μπορούσε να επιτευχθεί καλύτερα απ’ ότι με ένα βιβλίο...

Στο βιβλίο σας χρησιμοποιείτε την «φωνή» της εγγονής μέσω της οποίας απευθύνεστε στη γιαγιά. Πόσο δύσκολο ήταν για τη μαμά-συγγραφέα να δει τους δυο πιο κοντινούς της ανθρώπους υπό αυτό το πρίσμα;

Δεν θα το έλεγα δύσκολο αλλά πολύ ενδιαφέρον. Η δημιουργική δουλειά προϋποθέτει την παρατήρηση και την αλλαγή ρόλων. Φτιάχνοντας αυτό το βιβλίο οι ρόλοι που έπαιρνα νοητά εναλλάσσονταν σε κάθε σελίδα. Το δύσκολο σε αυτή τη διαδικασία είναι ότι βγαίνει όλη από μέσα σου, τα κείμενα, τα σχέδια, ολόκληρες οι σελίδες και κατά συνέπεια ο χρόνος και η ενέργεια που σου απορροφά είναι τεράστια. Ωστόσο όταν γυρίσεις σπίτι πρέπει να γίνεις και πάλι μαμά και να έχεις αντοχή και κέφι γι’ αυτό το ρόλο!